Ar-Ge ve tasarım personelinde sigorta primi işveren hissesinin yarısı devlet tarafından karşılanıyor
Araştırma, geliştirme ve tasarım faaliyetlerine yönelik sigorta primi teşvikinin 2026 yılı uygulama esasları güncel biçimde derlendi. Teşvik, 5746 sayılı Kanunun 3. maddesine dayanıyor ve kapsama giren personelin ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısının Hazine ve Maliye Bakanlığınca karşılanmasını öngörüyor. Uygulama 31 Aralık 2028 tarihine kadar devam edecek. Teşvikten Ar-Ge personeli, tasarım personeli ve belirli oran sınırı içinde kalan destek personeli yararlanabiliyor. Ayrıca 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununun geçici 2. maddesi uyarınca ücreti gelir vergisinden istisna tutulan personel de kapsamda bulunuyor. Sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar ile yurt dışında çalıştırılan sigortalılar için bu teşvikten yararlanılamıyor. Hesaplama sırası uygulamada önem taşıyor. Öncelikle malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası işveren hissesinde uygulanan indirim düşülüyor. Bu indirim imalat sektöründeki işyerlerinde 5 puan, diğer işyerlerinde 2 puan olarak uygulanıyor. Ardından kalan işveren payının yarısı hesaplanarak teşvik tutarı bulunuyor. Yararlanmanın ön şartı bildirim değil başvuru. İşverenin hak sahipliğini gösteren belge, onay veya proje sözleşmesiyle bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezine yazılı başvuru yapması gerekiyor. Kurum sisteminde ilgili tanımlama görülmeden yalnızca muhtasar ve prim hizmet beyannamesinde kanun numarasının seçilmesi yeterli olmuyor. Bu durum, sonradan yapılan kontrollerde teşvikin iptal edilmesine ve geriye dönük prim tahakkukuna yol açabiliyor. Diğer teşviklerde olduğu gibi ortak şartlar da aranıyor. Aylık prim ve hizmet belgesinin yasal süresinde verilmesi, Türkiye genelinde Kuruma vadesi geçmiş prim, idari para cezası ve gecikme zammı borcunun bulunmaması gerekiyor. Borcun yapılandırılmış veya taksitlendirilmiş olması ve taksitlerin düzenli ödenmesi halinde teşvikten yararlanılabiliyor. Kayıt dışı sigortalı çalıştırıldığının tespiti halinde ise destek geri alınıyor. Sosyal Güvenlik Kurumu verilerine göre bu teşvik kapsamında 2025 yılında 173 bin 584 kişi destek kapsamına alınmıştı. Teşvik, yazılım, mühendislik ve teknoloji geliştirme bölgelerinde faaliyet gösteren işletmelerin nitelikli personel maliyetini doğrudan etkileyen düzenlemeler arasında yer alıyor.