İthalatta gözetim uygulamasında kıymet kuralı değiştirildi
Ticaret Bakanlığı, 17 Temmuz 2026 tarihli ve 33312 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan tebliğle İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin 2020/9 sayılı Tebliğ'de değişiklik yaptı. Değişiklik, tebliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasını yeniden düzenliyor. Yapılan düzenleme, gümrük beyannamesinin tescili sırasında gümrük idarelerince tespit ve kabul edilen kıymetin, Kayıt Belgesinde kayıtlı kıymete oranına ilişkin kuralı değiştiriyor. Gözetim uygulamasında ithalatçı, belirlenen birim kıymetin altında beyan yapmak istediğinde Kayıt Belgesi alması gerekiyor. Beyan edilen kıymet ile belgede yer alan kıymet arasındaki sapma, belgenin geçerliliği bakımından belirleyici oluyor. Gözetim uygulaması, ithalatta haksız rekabetin önlenmesi ve yerli üretimin korunması amacıyla kullanılan bir araç. Uygulama doğrudan bir vergi olmasa da, gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi ve katma değer vergisi matrahını etkilediği için ithalatçının toplam vergi yükünü belirleyen kritik bir başlık. Beyan edilen kıymetin idarece kabul edilmemesi halinde ek tahakkuk ve ceza gündeme gelebiliyor. Değişiklik, gözetime tabi ürün gruplarında ithalat yapan firmaları ilgilendiriyor. Bu firmaların Kayıt Belgesi başvurularında beyan edecekleri kıymeti, yeni orana göre yeniden değerlendirmesi gerekiyor. Aksi halde tescil aşamasında beyannamenin kabul edilmemesi veya ek vergi tahakkuku riski doğabilir. Aynı dönemde ithalat rejimi tarafında başka düzenlemeler de yapıldı. Ticaret Bakanlığı, çeşitli ürün gruplarında gözetim ve korunma önlemi uygulamalarını güncelledi. İthalatçıların, çalıştıkları gümrük müşavirleriyle birlikte ürün bazında güncel tebliğ listesini takip etmesi öneriliyor. Gözetim uygulamasında Kayıt Belgesi, ithalat gerçekleşmeden önce Ticaret Bakanlığı'ndan elektronik ortamda alınıyor. Belgenin geçerlilik süresi ve beyanla uyumu, gümrük işlemlerinin sorunsuz ilerlemesi bakımından belirleyici. Gümrükte doğan vergilerin hesabında beyan edilen kıymet, navlun ve sigorta gibi unsurlarla birlikte gümrük kıymetini oluşturuyor. Bu nedenle kıymet kurallarındaki her değişiklik, ürünün yurt içi maliyetine ve satış fiyatına doğrudan yansıyor. Yeni düzenlemenin yürürlük tarihi ve kapsamı için tebliğin tam metninin incelenmesi gerekiyor.