Mezotelyomada tümörün kendi savunmasını hedefleyen ilaç ilk faz sonuçlarını verdi
Nature Communications dergisinde 17 Eylül 2026'da yayımlanan çalışma, asbest kaynaklı mezotelyoma tedavisi için geliştirilen RSO-021 adlı deneysel ilacın ilk faz klinik deneme sonuçlarını duyurdu. Vermont Üniversitesi'nden Brian Cunniff ve Victoria Gibson liderliğindeki ekip, RS Oncology ile birlikte çalıştı. İlacın hedefi alışılmış kanser tedavilerinden farklı. RSO-021, doğal bir antibiyotik olan thiostrepton'dan türetildi ve tümör hücrelerinin mitokondrisinde bulunan PRX3 adlı antioksidan enzimi bloke ediyor. Kanser hücreleri hızlı çoğaldıkları için normal hücrelere göre çok daha fazla oksidatif atık üretiyor ve bu atığı temizlemek için PRX3'e bağımlı hale geliyor. Enzim devre dışı bırakıldığında hücre içinde hidrojen peroksit birikiyor ve hücre kendi ürettiği atıkla ölüyor. Yani ilaç tümöre dışarıdan zarar vermek yerine, tümörün hayatta kalmak için kullandığı savunma sistemini kapatıyor. 2022 ve 2023 yıllarında İngiltere'de yürütülen faz 1 denemesinde ana grupta 15 hasta izlendi. Katılımcıların yüzde 67'sinde hastalığın ilerlemesi kontrol altına alındı. Ortalama ilerlemesiz sağkalım 4,2 ay olarak ölçüldü ve genel sağkalım mevcut tedavilerle beklenenin üzerinde çıktı. İlaç genel olarak iyi tolere edildi ve ilaca bağlanan ölüm görülmedi. İlacın veriliş yöntemi de dikkat çekici. RSO-021 doğrudan göğüs boşluğuna, kateter yoluyla uygulanıyor. Mezotelyoma hastalarının yaklaşık yüzde 90'ı zaten akciğer zarında biriken sıvının boşaltılması için bu işlemi geçiriyor, dolayısıyla ilaç için ek bir cerrahi girişim gerekmiyor. Bu yöntem ilacın tümörün bulunduğu bölgede yoğunlaşmasını sağlarken sistemik yan etkileri sınırlıyor. Faz 1 denemeleri öncelikle güvenliği ölçmek için tasarlanır ve az sayıda hasta içerir, bu nedenle etkinlik sonuçları ön bulgu niteliğinde. Ekip faz 2 sonuçlarını 2026 içinde uluslararası bir onkoloji toplantısında sunmayı planlıyor. Mezotelyoma, asbest maruziyetinden onlarca yıl sonra ortaya çıkabilen ve tedavi seçenekleri sınırlı olan agresif bir kanser türü.